De provincie als innovator: over het uitvinden van een vroeg 21e-eeuwse leefomgeving

Research output: Book/ReportReportProfessional

Abstract

De val van Icarus is niet alleen een dramatisch verhaal over een noodlottige
gebeurtenis, het is vooral een verhaal met een goed advies. Samen met zijn
vader Daedalus, de architect van het labyrint van Knossos, is Icarus op reis
naar zijn thuisland, aan de overzijde van de zee. Alleen dankzij een gewaagde
uitvinding kunnen zij terugkeren naar Athene. Daedalus bouwt twee paar
enorme vogelvleugels, bij elkaar gehouden door bijenwas. Alles was goed
gegaan als ze maar niet te laag en te dicht bij het wassende water, of te
hoog en te dicht bij de verzengende zon zouden vliegen. De val van Icarus
is niet te wijten aan het falen van de uitvinding, maar aan de grenzeloze
nieuwsgierigheid van een nieuwe generatie. Het goede advies dat met dit
verhaal overgebracht wordt, is een vaderlijke raadgeving aan een jongere
generatie die grensoverschrijdend is. Je kunt je echter afvragen, op wie
deze vergelijking betrekking heeft met de rol van de provincie in gedachte.
Voor mij, als onafhankelijk adviseur voor ruimtelijke kwaliteit, komt het als
volgt over: innovatie is in onze tijd een complex begrip geworden. Er is een
typische Icarus en een typische Daedalus manier van innoveren. De rol van
Icarus wordt nu vooral ingevuld door jonge starters en een sterk geloof in
een vrije markt. Van deze jonge generatie en vrije markt mag veel risicovol
en grensoverschrijdend gedrag worden verwacht, met mogelijke valpartijen.
De nieuwe Omgevingswet lijkt met name de innovatieve rol van Icarus
gelegenheid te geven om meer invloed in het publiek en collectief domein
uit te gaan oefenen. Maar er bestaat ook een innovatieve rol van Daedalus.
Deze lijkt duidelijk weggelegd voor de provincie als een innovator tussen
de grote lijnen van het Rijk en de uitvoerende partijen op gemeenteniveau.
Wel moet helder zijn dat het juist Daedalus is geweest die zowel de moeilijke
reis over zee als de enorme vleugels heeft bedacht.
Ik zie het als mijn bijdrage om de noodzakelijke en fascinerende uitvindingen
aan de kant van de provincie zichtbaar te maken, en waar zij nog ontbreken,
te helpen ontwikkelen. Welke innovaties stellen wij ons daarbij voor? Welke
grote reis die ons te wachten staat in de komende jaren kan op die manier
tot een memorabele oversteek worden? In mijn programma doe ik een paar
voorstellen die mij haalbaar lijken binnen de termijn die mij is gesteld.
Original languageDutch
Place of PublicationUtrecht
PublisherGemeente Utrecht
Number of pages43
Publication statusPublished - 2016

Cite this