B17 Vers gras en kruiden i.r.t. enterische methaan en lachgas (BO-43.10-002-061)

Vers gras, kruiden en weidegang kunnen bijdragen aan meerdere (beleids)doelen, maar worden in relatie tot enterische methaanemissie en lachgas nog niet beschouwd als effectief sturingsmechanisme. Uit beweidingsonderzoeken in de periode 2020-2023 blijkt echter dat de enterische methaanemissie bij weidegang, met name in het voorjaar, lager is dan verwacht. In het project Biodiverse melk blijkt uit onderzoek dat de methaanemissie door het voeren van kruiden als cichorei strek kan worden gereduceerd. In de Proeftuin Veenweide is aangetoond dat smalle weegbree de emissie van Lachgas kan verlagen. De mechanismes hierachter zijn echter onduidelijk. Om deze resultaten praktisch toepasbaar te maken, is inzicht nodig in de relatie tussen enterische methaanemissie en de kwaliteit van vers gras. Dit is essentieel om nationale emissiemodellen te verbeteren en boeren concrete sturingsmogelijkheden te bieden.

 

Naast methaan spelen stikstofemissies via bodem, water en lucht een belangrijke rol in de melkveehouderij. Beweiding, kruidenrijk grasland en graslandmanagement zijn hierbij eveneens van groot belang, zowel in samenhang met methaanemissies als via processen die samenhangen met stikstofbenutting en -dynamiek. Voor de reductie van ammoniak (NH₃) is het gewenste ruw eiwit (RE) gehalte in het rantsoen van groot belang. Daarnaast kan weidegang een bijdrage leveren aan de reductie van NH₃, doordat mest en urine apart van elkaar in de weide komt.

 

Voor andere N-verliezen kan weidegang ook weer een risico vormen. In de vorm van nitraat of lachgas. Beweiding wordt vaak geassocieerd met een verhoogde lachgasemissie door de geconcentreerde afzet van stikstofrijke mest en urine. Kruidenrijk grasland kan hier mogelijk een rol spelen, doordat bepaalde kruiden, zoals smalle weegbree, de omzetting van ammonium naar nitraat remmen (het zogenaamde Biological Nitrification Inhibitation)  en daarmee nitraat uitspoeling en lachgasemissies kunnen reduceren.

 

Binnen dit project worden vervolgstappen gezet om de kennisuitwisseling met internationale partners te versterken. Het doel is inzicht te krijgen in de internationale stand van kennis over de relatie tussen methaan- en lachgasemissie enerzijds, en vers graskwaliteit, kruidenrijk grasland en weidegang anderzijds te leggen, en om kansen voor vervolgonderzoek te identificeren. Deze worden besproken met interne en externe experts om de kern van de onderzoeksvragen te bepalen en richting te geven aan toekomstig onderzoek en mogelijke oplossingsrichtingen. Tot slot wordt een review geschreven over de relatie tussen verschillende kruiden en de uitstoot van methaan en lachgas, om de internationale kennisbasis en de potentiële bijdrage van kruidenrijk grasland bij beweiding aan de reductie van methaan, lachgas en mogelijk stikstof in kaart te brengen. Dit in het algemeen voor de melkveehouderij, maar zeker ook specifiek voor de grondgebonden (meer extensieve) melkveehouderij.